040811 Column Nico Roos: Indirect verantwoordelijk? 04-08-2011
Geert Wilders was nog maar net  vrijgesproken van haat zaaien en discriminatie of hij werd  al weer beticht van medeverantwoordelijkheid  voor een Noorse massamoordpartij. De dader,  Anders Breivik, verwijst namelijk met instemming naar Wilders` ideeëngoed. Wilders beklaagt zich over demonisering  door met name Cohen en Pechtold. Hij wil geen enkel verband tussen zijn ideeën en de misdaad  van een z.i. krankzinnige Breivik aanvaarden. Onder Wilders’ critici bevindt zich ook diens voormalige politieke strijdmakker Spruyt , die in ieder geval geen electoraal belang heeft bij dergelijke aantijgingen. Ook volgens hem heeft Wilders bijgedragen aan een apocalyptische sfeer van wanhoop over de “tsunami van de islam”. Hij noemt Wilders daarom “indirect” verantwoordelijk (http://nos.nl/artikel/259288-wilders-indirect-verantwoordelijk-voor-breivik.)  Wat hij daarmee bedoelt is mij niet duidelijk, maar verantwoordelijk  is Wilders alleen als zijn optreden een noodzakelijke  voorwaarde was voor  Breiviks besluit om tot massamoord over te gaan. Nergens suggereert Breivik echter dat dit het geval is geweest. Ook heeft Wilders het ideeëngoed van de anti-islambeweging niet uitgevonden. In Nederland  waren daar veeleer Fortuyn, Hirsi Ali en de Arabist Hans Jansen verantwoordelijk voor. De anti-islam beweging en haar gedachtegoed  zijn bovendien niet alleen in Nederland ontstaan. Een causaal essentiële invloed van Wilders op Breivik is zo gezien dus weinig plausibel.

De algemene sfeer van wanhoop, indien al aanwezig, verklaart ook het bijzondere karakter van Breiviks massamoord niet.  Deze is niet gepleegd op islamieten, maar  op jeugdleden van de sociaaldemocratische partij in Noorwegen in verband met  de islampolitiek van deze partij. Wilders maakte, net als Fortuyn dat al deed, ook de PvdA verwijten over de Islampolitiek ervan. Dat deze voor wat Nederland betreft niet geheel ten onrechte zijn, wordt al geruime tijd erkend  in kringen van de PvdA. Was Breivik bekend hiermee en zo ja, speelde dit mee in het verwijt dat hij de Noorse sociaaldemocraten maakte?  Dat zou kunnen, want ik heb niet de indruk dat er ook  in de Noorse partij sprake is van erkenning van eigen falen. Die partij is al sinds jaar en dag aan de macht en dat is niet bevorderlijk voor erkenning van eigen falen. Hoewel een invloed op Breivik via Wilders verwijten aan het adres van de PvdA dus wel denkbaar is, blijkt daarvan, voor zover mij bekend,  niets uit Breivik’s apologie voor zijn misdaad. Maar laten we eens aannemen dat dit wel zo is, had Wilders  zijn kritiek op de PvdA dan achterwege moeten laten,  ondanks het feit dat deze binnen de PvdA zelf deels wordt erkend?  Een onzinnige gedachte! 

Het verwijt aan Wilders is dus volstrekt onvoldoende onderbouwd zowel wat betreft de betekenis van diens bijdrage aan de algemene sfeer van wanhoop als wat betreft de specifieke motieven voor Breiviks misdaad. En zelfs al zou er in laatstgenoemd opzicht sprake zijn van invloed zoals zojuist gesuggereerd, is die invloed niet noodzakelijkerwijs ook verwijtbaar.

Zijn de argumenten à charge dus uiterst zwak, argumenten à decharge worden niet in aanmerking genomen. Het heeft er zeer de schijn van dat Breivik solistisch heeft gehandeld. Hij beweert dit weliswaar om tactische redenen te hebben gedaan, maar waarschijnlijker is dat hij besefte dat hij geen bondgenoten kon vinden voor de uitvoering van zijn weerzinwekkende misdaad. Van geplande moorddadige actie tegen islamieten is al  lang geen sprake meer  geweest in  Europa. De afstand tussen de veronderstelde algemene sfeer van wanhoop en het overgaan tot geweld, is kennelijk groot. Dit gegeven suggereert  dat partijen als de PVV de islamvrees  zodanig kanaliseren, dat geweld juist wordt voorkomen. Dit geldt in het bijzonder sinds de PVV de positie van gedogende regeringspartij is gaan innemen. Spruyt vermeldt overigens  wel deze kanaliserende functie van de PVV, maar neemt haar niet in aanmerking à décharge van Wilders. Dat Wilders het daar niet perse op heeft aangelegd, doet daar niet aan af. Noem het voor mijn part “indirecte” décharge.

Waarneming  van de functionele ironie van het fenomeen PVV komt Cohen en Pechtold uiteraard allesbehalve van pas in het electorale strijdperk.  Die willen, o balk in het eigen oog,  juist een apocalyptisch beeld van de PVV schetsen, maar zullen ongetwijfeld weer hun handen in onschuld gaan wassen  mocht er ooit een kogel van links of  van islamitische zijde richting Wilders worden afgevuurd.

Nico Roos

Columns op deze site worden onder eigen titel geschreven en hoeven niet overeen te komen met de visie van deze site.











  E-mailadres: Wachtwoord:  
Inloggen  
Wachtwoord vergeten?


Klik hier om profielen van politici te bekijken

  E-mailadres:  
Nieuwsbrief
     

Socialmedia




Wekelijks organiseert Stichting Burger met de initiatieven “Café Politiek” en “Radio Politiek” bijeenkomsten en uitzendingen in Nederland waarmee we jou interesseren en informeren over wat “de burger” raakt en hoe “de politiek” daar over denkt.

 

Draag je ook graag je digitale hoeksteentje bij en overweeg je je actief in te zetten? Zonder partij te hoeven kiezen kom je bij ons snel in contact met gelijkgestemden of volstrekt andersdenkenden en verrijk je je eigen gedachtengoed en dat van anderen.

Voor onze initiatieven in diverse steden in Nederland zoeken wij debatleiders, redactieleden, geluids- en montagetechnici en stagiaires die onze interessante content helpen voorbereiden, opnemen en monteren. Wil jij deel uitmaken van een enthousiaste en initiatiefrijke organisatie? Kom dan eens langs op één van onze Café Politiek bijeenkomsten, beluister onze discussie via RadioPolitiek.NL on air of neem direct contact met ons op per e-mail.


Bij “Café Politiek”, staan burgers en politiek centraal staan en daar komen beide groepen met elkaar in contact in diverse locaties in Nederland. Zo kunnen we vooraf onderwerpen bespreekbaar maken op deze webiste en "Live" in gesprek gaan. 

Laatste nieuws

- 010513 Eerste Hulp bij Sociale Media webinar
- Zeven nieuwe partijen bij verkiezingen op 12 september
- Voorgaande verkiezingen: 020310 PvdA grote winnaar scholierenverkiezingen
- 010512 Vacature zomerstagiair

>> Nieuwsoverzicht


Lid worden?

Lid worden is eenvoudig en verplicht tot bijna niets, mits je fatsoensnormen respecteert. Onder "Lid worden" vul je in 1 ogenblik je gegevens in waarna je de login gegevens op je persoonlijke emailadres ontvangt. Vervolgens kun je aan de slag en neem je contact op met andere leden, leg je contact met politici of breng je een stem uit. 

Veel succes met jouw digitale hoeksteen!

Hyves Linkedin Flickr Twitter Facebook